Amka Finanse

Wady i ryzyka konsolidacji chwilówek – Co warto wiedzieć przed decyzją?

Bartłomiej Barszczak - Analityk Finansowy - Amka Finanse

Bartłomiej Barszczak

Analityk Finansowy AMKA Finanse. Dzięki swojemu wieloletniemu doświadczeniu w finansach, pomaga tym, którym banki odmówiły wsparcia, pokazując, jak strategicznie i skutecznie odzyskać kontrolę nad domowym budżetem.

Podstawowe zrozumienie mechanizmu

Na początek dowiedz się, czym jest konsolidacja i na czym właściwie polega. Pamiętaj, że dotyczy ona Twoich finansów, a każda decyzja podejmowana w tym obszarze powinna być dobrze przemyślana. Pomożemy Ci zrozumieć, jaki mechanizm związany jest z konsolidacją.

Czym właściwie jest konsolidacja chwilówek?

Konsolidacja chwilówek to procedura ich połączenia, inaczej scalenia w ramach jednego, większego zobowiązania. W praktyce przy konsolidacji wnioskujesz do danej instytucji finansowej o to, by spłaciła ona Twoje długi z krótkoterminowych pożyczek i innych zobowiązań. Jeśli spełniasz wymagania, otrzymujesz zgodę na konsolidację, która pozbawia Cię chwilówek, jakie rzutowały na Twoją sytuację finansową. Pozostaje Ci jednak zawsze do spłaty kredyt czy pożyczka konsolidacyjna, zwykle z wydłużonym okresem spłaty i niższą ratą, która nie będzie zanadto obciążać Twojego budżetu finansowego. Zobacz, czy takie działanie w każdym przypadku oznacza oszczędności?

Czy niższa rata zawsze przekłada się na realne oszczędności?

Niższa rata, z jaką zwykle związana jest konsolidacja pożyczek i kredytów, nie zawsze przekładać musi się na realne oszczędności. Najlepiej, zanim zdecydujesz się na takie rozwiązanie i scalenie krótkoterminowych pożyczek, wylicz przy użyciu kalkulatora kredytowego możliwe do osiągnięcia oszczędności, albo udaj się do niezależnego pośrednika kredytowego, który wykona takie szacunki dla Ciebie.  Może się w istocie okazać, że Twoje oszczędności są skromne albo w ogóle ich nie ma.

Jeśli wydłużasz maksymalnie okres kredytowania dla konsolidacji i jednocześnie decydujesz się na średnio atrakcyjną ofertę tego rodzaju, niekoniecznie musisz odnieść duże korzyści finansowe.

Bezpośrednie ryzyka finansowe

Konsolidacja nie zawsze przynosi oszczędności i nie zawsze będzie korzystnym rozwiązaniem dla każdego pożyczkobiorcy bez wyjątku. Istnieją pewne bezpośrednie ryzyka finansowe, z jakimi musisz się liczyć. Zalicza się do nich:

  • dodatkowe, ukryte koszty konsolidacji,
  • wydłużenie okresu kredytowania,
  • zmienne, wysokie oprocentowanie.

Jakie ukryte koszty mogą podnieść całkowite zadłużenie?

Wysokości dodatkowych kosztów związanych z konsolidacją, czasami ukrytych w tabelach opłat i prowizji lub w drobnym druku w umowie, może podnieść całkowity poziom zadłużenia i zmniejszyć atrakcyjność finansową konsolidacji. Między innymi są to opłaty za przedterminowy zwrot środków do firm pożyczkowych, czy prowizja, jaka naliczana może być z tytułu udzielenia kredytu konsolidacyjnego. Twoje całkowite zadłużenie może powiększyć prowizja doliczana do kapitału kredytu czy wysokość składki ubezpieczeniowej.  

Dlaczego wydłużenie okresu spłaty bywa pułapką?

Wydłużenie okresu spłaty bywa ryzykiem, z jakiego część kredytobiorców w ogóle nie zdaje sobie sprawy. Im dłużej spłacasz swój dług, tym dłużej instytucja finansująca nalicza i pobiera od niego odsetki. Dlatego sumarycznie mogą one zniwelować oszczędności, jakie w wyniku konsolidacji powinieneś osiągnąć.

Czy zmienne oprocentowanie może zniweczyć korzyści z konsolidacji?

Zmienne oprocentowanie może zniweczyć korzyści finansowe z konsolidacji, ponieważ wraz ze zmianą warunków rynkowych, będzie ono wzrastać, a z nim Twoje odsetki, jakie odprowadzasz od kredytu czy pożyczki konsolidacyjnej.

Ważny jest sam mechanizm ustalania zmiennego oprocentowania, który powinien być transparentny i uzasadniony, ujęty w umowie kredytowej.

Kredyt czy pożyczka konsolidacyjna najczęściej są dużo niżej oprocentowane w porównaniu z chwilówkami, ale zawsze trzeba porównywać oferty, by wybrać taką, która będzie najkorzystniejsza dla Ciebie.

Pułapki i zagrożenia

Na kredytobiorcę czyhają różne pułapki i zagrożenia w podpisywanych umowach kredytowych czy pożyczkowych. Ich znajomość ułatwi Ci uniknięcie ich i uchronienie się od potencjalnych zagrożeń.

Jakie ukryte opłaty mogą pojawić się w umowie konsolidacyjnej?

W umowie konsolidacyjnej mogą pojawić się pewne opłaty, które umknęły Ci przy analizowaniu ofert scalenia chwilówek. Podwyższają one ogólne koszty całej operacji, a niekiedy mogą postawić ją kompletnie pod przysłowiowym znakiem zapytania. Wśród dodatkowych, ukrytych opłat mogą znaleźć się:

  • opłata za prowadzenie rachunku do spłaty kolejnych rat kredytu konsolidacyjnego,
  • opłata za zmiany w umowie konsolidacji – na przykład przy zmianie harmonogramu spłaty,
  • opłaty za wysyłane listownie monity w przypadku braku terminowej spłaty rat,
  • dodatkowa składa na ubezpieczenie kredytu – np. na wypadek śmierci kredytobiorcy czy utraty pracy.

Opłaty manipulacyjne, odsetki karne od zaległości czy inne, podobne prowizje powodują, że koszt konsolidacji może wzrosnąć. Uważaj również na korzystanie z usług pośredników poza systemem bankowym przy scalaniu swoich zobowiązań.

Na co uważać w przypadku konsolidacji chwilówek u pozabankowych pośredników?

Przy konsolidacji chwilówek u pozabankowych pośredników uważaj na to, by umowa zawierana z nimi zawierała dokładnie takie postanowienia i opłaty, na jakie się umówiliście. Nigdy nie podpisuj żadnych dokumentów, zanim się z nimi dokładnie nie zapoznasz. Uważaj na takie kwestie zawarte w umowie z pośrednikiem pozabankowym jak:

  • Wysokość ustalonej raty – zasadniczo powinna ona odpowiadać Twoim potrzebom i możliwościom finansowym, by nie obciążać zanadto budżetu domowego, a jednocześnie być niższa od sumy dotychczasowych rat.
  • Okres spłaty zobowiązania – konsolidacja bardzo często związana jest z wydłużeniem okresu spłaty długu, ale pamiętaj, że ustalenie bardzo długiego terminu zwrotu środków skutkuje zwiększeniem ogólnych kosztów kredytowania.
  • Koszty dodatkowe – z konsolidacją związanych może być wiele opłat dodatkowych, w tym prowizje za jej uzyskanie, odsetki od zobowiązania, opłaty za wcześniejszą spłatę chwilówek, ale i opóźnienia w spłacie. Pośrednik pozabankowy również może naliczyć opłatę za swoją pracę. Sprawdź, jak wygląda to w przypadku Twojej umowy.
  • Wymagane dodatkowe zabezpieczenia – jeśli odznaczasz się dość niską zdolnością kredytową, niewykluczone, że pośrednik zaproponuje konsolidację z dodatkowym zabezpieczeniem spłaty, co generuje koszty.

Konsolidacja pomimo wiele korzyści, jakie może przynieść, może też wiązać się z ryzykiem. Sprawdź, czy decyzja o jej dokonaniu wpędzi Cię w poważne kłopoty finansowe?

Czy konsolidacja może prowadzić do spirali zadłużenia?

Konsolidacja chwilówek może w pewnych sytuacjach prowadzić do spirali zadłużenia, ponieważ dłużnikowi wydawać się może, że stanowi ona rozwiązanie wszystkich jego finansowych problemów. Tymczasem pomimo zmniejszenia miesięcznego obciążenia z tytułu spłaty raty kredytu czy pożyczki konsolidacyjnej, Twoja sytuacja nadal wymaga uwagi. To złudne poczucie bezpieczeństwa, które zwiększa pokusę sięgnięcia po kolejne kredyty czy pożyczki. Staje się to możliwe, dzięki poprawie zdolności kredytowej poprzez skonsolidowanie chwilówek.

Konsolidacja sama w sobie nie jest rozwiązaniem problemów związanych z lekkomyślnym zarządzaniem swoim budżetem. Musisz zmienić także swoje nawyki finansowe, ponieważ przy obniżeniu miesięcznej raty i odsunięciu w czasie konieczności spłaty wcześniej zaciągniętych chwilówek rodzi ryzyko ponownego zadłużenia.

Możesz odnieść zupełnie mylne wrażenie, że konsolidacja wyprowadza Cię z problemów finansowych od razu po podpisaniu stosownej umowy. Jest to jednak tylko narzędzie, które umożliwić Ci może wyjście na przysłowiową prostą. Sprawdź, jakie są konsekwencje behawioralne i prawne korzystania z niej.

Konsekwencje behawioralne i prawne

Przed podjęciem ostatecznej decyzji o konsolidacji chwilówek, musisz mieć świadomość konsekwencji behawioralnych i prawnych, jakie są z nią związane. Twoje nastawienie jest przy tym kluczowe. Potraktuj konsolidację jako pomoc w Twoich kłopotach finansowych, a nie ich rozwiązanie. Pod względem prawnym konsolidacja może pomóc Ci uniknąć powstania przeterminowanych długów i potencjalnego postępowania egzekucyjnego.

W jaki sposób konsolidacja prowadzi do iluzji rozwiązania problemu?

Konsolidacja prowadzi do swoistej iluzji rozwiązania problemu finansowego. Powodem, dla którego z niej korzystasz, jest przekonanie o braku możliwości spłacenia kilku zaciągniętych chwilówek w terminie wskazanych w umowach pożyczkowych. Otrzymujesz jedno większe zobowiązanie, z niską, przystępną ratą i dłuższym okresem spłaty.

Możesz odnieść wrażenie, że kamień spadł Ci z serca, a chwilówki są już tylko przykrym wspomnieniem. Niemniej takie poczucie ulgi finansowej może być fałszywe. Konsolidacja chwilówek często obniża miesięczne obciążenie dla Twojego budżetu, ale nadal masz dług. Jesteś zobowiązany do jego spłaty, choć na nieco innych zasadach. Jeśli zachłyśniesz się chwilową poprawą swojej sytuacji i zaczniesz zaciągać kolejne kredyty i pożyczki, zamiast skupić się na odbudowaniu swoich finansów, wpadniesz w tarapaty.

Jak klauzule umowne mogą zablokować wcześniejszą spłatę?

Wcześniejszą spłatę chwilówek w ramach konsolidacji mogą niekiedy zablokować pewne klauzule umowne. Zalicza się do nich:

  • Opłatę lub karę finansową za wcześniejszą spłatę zobowiązania – musisz wiedzieć, że pożyczkodawca, który udzielił Ci chwilówki, mógł uwzględnić w umowie zapis o naliczeniu opłaty, jeśli spłacisz swoje zobowiązanie przed czasem. Prawo ogranicza wysokość takich opłat, ale mogą być one i tak wysokie, przez co opłacalność konsolidacji staje pod znakiem zapytania.
  • Brak możliwości przedterminowej spłaty – pomimo faktu, że ustawa o kredycie konsumenckim daje Ci możliwość zwrotu każdej pożyczki, w tym chwilówki, przed terminem wskazanym w umowie, to zdarza się, że instytucja finansowa odmawia  przyjęcia tej spłaty.
  • Problem z uzyskaniem zgody na konsolidację – niektóre instytucje finansowe mogą ci odmówić konsolidacji chwilówek, ze względu na ich specyfikę.

Dokładnie przeanalizuj umowę, jaką masz podpisaną z firmą pożyczkową i sprawdź możliwości konsolidacji. Zobacz też, jak taka konsolidacja oddziałuje na Twoją historię w BIK-u?

Jak konsolidacja chwilówek wpłynie na moją historię kredytową?

Konsolidacja chwilówek może wpłynąć na Twoją historię kredytowania w BIK-u. Zwykle wpływ ten jest pozytywny, bo spłacasz kilka chwilówek i łączysz je w jedno, większe zobowiązanie. Jednak w BIK-u pokazuje się informacja o nowym kredycie czy pożyczce, czyli kolejnym długu, który zaciągasz.
Generalnie historia kredytowania może zwiększyć Twoją zdolność kredytową, ale przed zawarciem umowy z instytucją finansową dokładnie przeanalizuj, jakie są warunki spłaty nowego zobowiązania i na jak długo obciąży ono Twój domowy budżet.

Błędy poznawcze klientów

Klienci nie do końca rozumieją, czym jest konsolidacja i jak działa. Często możesz podpisać umowę z pierwszym lepszym kontrahentem, co niekoniecznie wyjdzie na dobre dla Twoich finansów. Dlatego zawsze analizuj przedstawione oferty i poświęć czas na ich porównanie.

Dlaczego porównanie 3 ofert to absolutne minimum?

Absolutnym minimum przy wyborze oferty kredytu czy pożyczki, również o charakterze konsolidacyjnym, jest porównanie co najmniej 3 propozycji. Pozwoli to w obiektywnej ocenie ich atrakcyjności pod katem kosztów, elastyczności działania czy korzyści, jakie osiągniesz z wyboru konkretnej propozycji. Dwie oferty to zbyt mało, byś mógł wyrobić sobie zdanie na temat każdej z nich, ponieważ nie będziesz mieć solidnego punktu odniesienia. Dlatego 3 oferty są minimalną liczbą propozycji, jakie powinieneś w jednym czasie rozważyć.

Jak pochopna decyzja o konsolidacji pogarsza sytuację?

Podjęcie pochopnej, nieprzemyślanej decyzji dotyczącej konsolidacji może nie tylko nie poprawić Twojej bieżącej sytuacji finansowej, ale nawet ją pogorszyć. Będzie to miało miejsce, jeśli:

Bez przeliczenia korzyści finansowych, jakie powinieneś osiągnąć z konsolidacji, w ogóle nie decyduj się na konsolidację. Ma ona przynieść Ci większą wygodę spłaty długu, ale i pewne oszczędności.

Weryfikacja opłacalności

Zanim złożysz swój podpis pod umową konsolidacji, zweryfikuj, czy takie działanie w Twoim przypadku będzie opłacalne. Sprawdź co najmniej 3 oferty – zwróć uwagę na całkowite koszty kredytowania i RRSO.

Jak obliczyć prawdziwy koszt RRSO po konsolidacji?

Prawdziwy koszt RRSO po konsolidacji obliczysz, zestawiając ze sobą koszty nowego zobowiązania oraz koszty poniesione w związku ze spłatą scalonych chwilówek. Powinieneś w tym celu zgromadzić dane o:

  • Łącznej kwocie kredytu konsolidacyjnego.
  • Całkowitej kwocie do spłaty, łącznie z kapitałem, odsetkami, prowizjami,  ubezpieczeniem i innymi opłatami w związku z konsolidacją – również z opłatami za przedterminową spłatę długów.
  • Długości okresu kredytowania – czas spłaty wyrażony powinien być w dniach, miesiącach lub latach.

Ważne jest, by przy wyliczaniu RRSO po konsolidacji Twoich chwilówek wziąć pod uwagę nie tylko oprocentowanie nominalne, ale i prowizję za udzielenie kredytu, koszty ubezpieczenia czy pozostałe opłaty administracyjne.

Dlaczego symulacja spłaty na 3 scenariuszach to konieczność?

Wykonując symulację spłaty chwilówek za pomocą konsolidacji w 3 różnych scenariuszach to konieczność, ponieważ pozwala to na dokładne zrozumienie, w jaki sposób wpłynie to połączenie kredytów na Twoją sytuację finansową. Co najmniej 3 oferty porównywane ze sobą pozwolą Ci na wybór optymalnego rozwiązania. Zobaczysz scenariusze, które obejmują:

  • różne oferty,
  • okresy kredytowania o odmiennej długości,
  • opcję otrzymania dodatkowego kredytu gotówkowego wraz z konsolidacją.

Symulacja pozwoli dobrać nie tylko najtańszą konsolidację, ale i taką, która rzeczywiście może pomóc w Twojej sytuacji i nie narazi Cię na zupełnie niepotrzebne koszty.

Potencjalne wady i ryzyka konsolidacji chwilówek Infografika - AMKA Finanse

Alternatywy i zabezpieczenia

Konsolidacja jest jedną z możliwości pozbycia się chwilówek i długofalowej poprawy zdolności kredytowej, jednak nie jedyną. Sprawdź alternatywne rozwiązania.

Jak negocjować z wierzycielami bez konsolidacji?

Bez konsolidacji możesz odroczyć spłatę pożyczek, rozłożyć je na raty i dzięki temu także zmniejszyć obciążenie finansowe z ich tytułu dla swojego budżetu domowego. Jednak druga strona również musi być skłonna do ustępstw. Być może będziesz musiał przedstawić zabezpieczenia spłaty, np. ubezpieczenie, by pożyczkodawca zdecydował się na wydłużenie okresu kredytowania przy chwilówce. Zwróć przy tym uwagę, czy takie działanie nie spowoduje naliczenia stosunkowo wysokich kosztów za aneksowanie umów – wyższych niż te, jakie mógłbyś ponieść przy konsolidacji.

Kiedy lepiej wybrać upadłość konsumencką?

Upadłość konsumencka może być dla Ciebie lepszym wyborem w stosunku do konsolidacji chwilówek, jeśli znajdujesz się w stanie niewypłacalności. Masz sporo chwilówek do spłaty, a do tego kredyty czy pożyczki bankowe i inne długi. Właściwie nie masz realnych szans na spłatę zobowiązań, które Cię obciążają. Dlatego przystępowanie do konsolidacji nawet tylko kilku chwilówek, na niewiele się zda.

Lepiej wówczas ogłosić w sądzie upadłość konsumencką, która może być dla Ciebie szansą na ochronę przed wierzycielami, nie tylko w postaci firm pożyczkowych pozabankowych.

Wymagania i kryteria

Przy konsolidacji chwilówek musisz spełnić określone warunki, by móc ostatecznie zawrzeć stosowną umowę. Zobacz, w jakich sytuacjach jej nie uzyskasz?

Dlaczego banki niechętnie udzielają kredytów konsolidacyjnych na chwilówki?

Banki niechętnie decydują się na udzielenie kredytu na konsolidację chwilówek, z uwagi na kilka przyczyn:

  • Podniesione ryzyko związane z krótkoterminowymi pożyczkami, zwykle o wysokim oprocentowaniu i wielu ukrytych opłatach;
  • Ryzyko niestabilnej sytuacji finansowej klienta – już sam fakt, że korzystasz z chwilówek, może być interpretowany przez banki jako przykład braku stabilizacji w Twoim budżecie domowym;
  • Niska zdolność kredytowa klienta – fakt, że korzystałeś z chwilówek, w przypadku których firmy pożyczkowe stawiają niskie wymagania dotyczące rozporządzalnego dochodu i zadłużenia, może wskazywać, że nie masz obecnie wystarczającej zdolności do uzyskania bankowego kredytu konsolidacyjnego;
  • Niechęć do przejęcia ryzyka wynikającego z nierzetelnej oceny zdolności kredytowej – dokonanej uprzednio przez instytucje pozabankowe;
  • Obniżona wiarygodność kredytowa– obecność chwilówek w Twoim BIK obniża Twój scoring kredytowy, co często wyklucza Cię z grona klientów bankowych;
  • Wysokie koszty i poziom skomplikowania procedury kredytowej – przy konsolidacji chwilówek często musisz ponieść dodatkowe koszty, a na dodatek mogą pojawić się kłopoty z doprowadzeniem do faktycznej, przedterminowej spłaty zobowiązania, co dla banków może być zniechęcające.

Banki sprawdzą Twoją historię w BIK-u przy rozpatrywaniu każdego wniosku kredytowego. Zobacz, jak „widzą one” chwilówki.

Czy z historią chwilówek w BIK można otrzymać kredyt konsolidacyjny?

Chwilówki raportowane przez pozabankowe firmy pożyczkowe do BIK-u mogą zmniejszyć Twoje szanse na uzyskanie kredytu konsolidacyjnego. Banki obawiają się udzielania kredytów osobom, które w przeszłości zaciągały chwilówki i chcą je scalić w ramach większego zobowiązania. Ponadto opóźnienia w ich spłacie mogą być automatycznie przyczyną odrzucenia Twojego wniosku o kredyt konsolidacyjny.

Podsumowanie

Konsolidacja chwilówek może pomóc Ci uporać się z ich spłatą i wydłużyć termin przeznaczony na zwrot środków, przez co będzie istniało mniejsze ryzyko powstania zaległości. Uwolni część Twojej zdolności kredytowej i wiarygodności w BIK-u. Do tego może pomóc w zamianie stosunkowo drogich pożyczek na jeden większy, niżej oprocentowany kredyt konsolidacyjny.

Pamiętaj jednak, że konsolidacja polega w istocie na zaciągnięciu kolejnego zobowiązania, dla którego muszą być spełnione określone warunki. Może wiązać się z wieloma dodatkowymi opłatami, których poniesienie będzie niewspółmiernie wysokie w stosunku do możliwych do osiągnięcia korzyści. Przemyśl, czy rzeczywiście jest to rozwiązanie dla Ciebie.

Jeśli nie potrafisz odpowiedzieć na to pytanie, skorzystaj z pomocy eksperta finansowego!

Bartłomiej Barszczak - Analityk Finansowy - Amka Finanse

Bartłomiej Barszczak

Autor Wpisu

Bartłomiej Barszczak - analityk Finansowy AMKA Finanse. Od blisko dwóch dekad pomaga osobom, które znalazły się w trudnej sytuacji kredytowej i usłyszały w banku "nie". Specjalizuje się w konsolidacji zobowiązań oraz w odbudowie zdolności kredytowej, pokazując klientom, że nawet najbardziej skomplikowane przypadki można rozwiązać dzięki strategii i cierpliwości.

Swoją wiedzę opiera nie tylko na 19 latach doświadczenia, ale też na praktyce zdobytej w największych instytucjach finansowych w Polsce. Jako manager placówki PKO BP osiągnął najlepszy wynik sprzedażowy w kraju, prowadził zespoły doradców, szkolił pośredników i negocjował warunki kredytowe w imieniu klientów.

Jego podejście do pracy wyróżnia szczerość i jasny przekaz - nigdy nie obiecuje rzeczy nierealnych, tylko wskazuje drogę, którą faktycznie można przejść. Wierzy, że klucz do sukcesu to wsłuchanie się w potrzeby klienta i wspólne wypracowanie strategii, a nie szybkie, pozorne rozwiązania. Dzięki temu klienci czują, że mają w nim nie tylko doradcę, ale też partnera, który rozumie ich sytuację i realnie pomaga odzyskać finansową równowagę.